Polio once killed or paralyzed hundreds of thousands each year, yet vaccination cut US cases dramatically within a decade. Understanding why the virus is so hard to stop requires examining how it spreads and why most infections go unnoticed.
Bệnh bại liệt từng giết chết hoặc làm tê liệt hàng trăm nghìn người mỗi năm, nhưng vắc-xin đã cắt giảm đáng kể số ca mắc ở Mỹ trong vòng một thập kỷ. Để hiểu tại sao vi-rút này lại khó ngăn chặn đến vậy, cần xem xét cách nó lây lan và tại sao hầu hết các ca nhiễm đều không được chú ý.
In 1952, polio was everywhere.
Năm 1952, bệnh bại liệt xuất hiện ở khắp mọi nơi.
For years, this virus killed or paralyzed roughly half a million people annually, leaving survivors reliant on crutches, wheelchairs, and respirators.
Trong nhiều năm, loại virus này đã giết chết hoặc làm tê liệt khoảng nửa triệu người mỗi năm, khiến những người sống sót phải phụ thuộc vào nạng, xe lăn và máy hô hấp.
Yet just 10 years later, paralytic polio cases in the US dropped by 96%.
Tuy nhiên, chỉ 10 năm sau, các ca bệnh bại liệt gây tê liệt ở Mỹ đã giảm 96%.
Soon, similar trends spread worldwide, and it looked like we were on track to eradicate polio for good.
Chẳng bao lâu sau, xu hướng tương tự lan rộng khắp thế giới, và có vẻ như chúng ta đang trên đà thanh toán hoàn toàn bệnh bại liệt.
But in the 21st century, the virus started striking back.
Nhưng đến thế kỷ 21, virus bắt đầu phản công.
So, what’s the source of these recent spikes, and how can researchers fighting polio finally get rid of this deadly disease?
Vậy đâu là nguồn gốc của những đợt bùng phát gần đây, và làm thế nào các nhà nghiên cứu đang chống lại bệnh bại liệt có thể loại bỏ hoàn toàn căn bệnh chết người này?
To answer these questions, we first need to understand the true danger of polio.
Để trả lời những câu hỏi này, trước tiên chúng ta cần hiểu mối nguy hiểm thực sự của bệnh bại liệt.
Most infected individuals only present mild flu symptoms or no symptoms at all, with paralysis occurring in less than 1% of cases.
Hầu hết người nhiễm bệnh chỉ có triệu chứng cúm nhẹ hoặc không có triệu chứng nào, với tình trạng tê liệt xảy ra ở chưa đến 1% các ca bệnh.
Which is why the real danger of polio is how infectious it is.
Đó là lý do mối nguy hiểm thực sự của bệnh bại liệt nằm ở mức độ lây nhiễm của nó.
Historically, there have been three strains of poliovirus, all of which typically enter our mouths from airborne droplets or contact with infected fecal matter.
Trong lịch sử, đã có ba chủng poliovirus, tất cả đều thường xâm nhập vào miệng chúng ta qua các giọt bắn trong không khí hoặc tiếp xúc với phân của người nhiễm bệnh.
This means polio runs rampant in communities with poor sanitation.
Điều này có nghĩa là bệnh bại liệt hoành hành ở những cộng đồng có điều kiện vệ sinh kém.
And once infected, individuals remain contagious for 3 to 6 weeks, spreading a silent outbreak with few trackable symptoms.
Và một khi đã nhiễm bệnh, người bệnh vẫn có thể lây nhiễm trong 3 đến 6 tuần, lan truyền một đợt bùng phát thầm lặng với ít triệu chứng có thể theo dõi được.