0:00

5:20

You might be surprised by what you'd find in your pores - M. Alejandra Perotti

TED-Ed·5:20·Health·B2

Chương · 4

Chương 1·Discovery of Human Follicle Mites

Hiển thị

Tiếng ViệtAuto-scroll

0:07

In 1841, German anatomist Jacob Henle was examining earwax under a microscope when, much to his surprise, tiny, worm-like creatures came into view.

Vào năm 1841, nhà giải phẫu học người Đức Jacob Henle đang kiểm tra ráy tai dưới kính hiển vi thì bất ngờ nhìn thấy những sinh vật nhỏ bé giống như sâu bọ xuất hiện.

0:20

Soon after, scientists realized that these animals were, in fact, tiny arachnids.

Không lâu sau đó, các nhà khoa học nhận ra rằng những loài động vật này trên thực tế là loài hình nhện tí hon.

0:26

And now we know they belong to a group of mites, which scientists named Demodex, that contains more than 100 different species that live in and around mammals’ hair follicles.

Và giờ đây chúng ta biết chúng thuộc một nhóm bọ ve mà các nhà khoa học đặt tên là Demodex, bao gồm hơn 100 loài khác nhau sống trong và xung quanh nang lông của động vật có vú.

0:40

Two of these species—Demodex folliculorum and brevis—specifically inhabit human follicles.

Hai trong số các loài này—Demodex folliculorum và brevis—cư trú đặc biệt trong nang lông người.

0:48

And not just some people’s.

Và không chỉ ở một số người.

0:50

Nearly everyone is thought to host mites from at least one of these two Demodex species.

Gần như mọi người đều được cho là mang trên mình bọ ve từ ít nhất một trong hai loài Demodex này.

0:57

One person’s face might harbor hundreds or even thousands of individual mites.

Khuôn mặt của một người có thể là nơi trú ngụ của hàng trăm hoặc thậm chí hàng ngàn cá thể bọ ve.

1:03

So, yes: on any given day, microscopic arachnids are probably eating, mating, and laying eggs inside your pores.

Vì vậy, đúng vậy: vào bất kỳ ngày nào, những sinh vật hình nhện siêu nhỏ này có lẽ đang ăn, giao phối và đẻ trứng bên trong lỗ chân lông của bạn.

1:14

So, is this... okay?

Vậy điều này... có ổn không?

1:18

Many might mysteries remain—in part because of how difficult it is to keep Demodex alive and investigate them off our skin—but scientists have begun teasing out the truth.

Nhiều bí ẩn về bọ ve vẫn còn đó—một phần vì việc giữ cho Demodex sống sót và nghiên cứu chúng khi rời khỏi da chúng ta là rất khó khăn—nhưng các nhà khoa học đã bắt đầu tìm ra sự thật.

1:31

And it turns out that our entanglement is probably just about as old as we are.

Và hóa ra sự gắn kết giữa chúng ta có lẽ cũng lâu đời gần như sự xuất hiện của chính loài người.

1:37

It seems that the mites’ ancestors developed and diversified alongside mammals, moving into their pores and feeding off the oily secretions in their host’s follicles.

Có vẻ như tổ tiên của loài bọ ve đã phát triển và phân nhánh cùng với động vật có vú, di chuyển vào lỗ chân lông và ăn các chất tiết nhiều dầu trong nang lông của vật chủ.

1:48

Then, we humans eventually came about, with our very own follicular mites to accompany us, and we’ve been inseparable ever since.

Rồi cuối cùng loài người chúng ta xuất hiện, cùng với loài bọ ve nang lông của riêng mình đồng hành, và chúng ta đã không thể tách rời kể từ đó.

1:58

Babies seem to inherit Demodex mites through direct contact, like during birth and breastfeeding.

Trẻ sơ sinh dường như được truyền bọ ve Demodex qua tiếp xúc trực tiếp, chẳng hạn như trong quá trình sinh nở và bú mẹ.

2:04

And a person’s mite population tends to grow after puberty, probably in response to changes in our hormones, oiliness, and immune responses.

Và quần thể bọ ve của một người có xu hướng phát triển sau tuổi dậy thì, có thể để phản ứng lại với những thay đổi về hormone, độ nhờn của da và các phản ứng miễn dịch.

2:15

The mites mostly reside on our faces, especially our noses, where our pores and oil glands are larger.

Bọ ve chủ yếu cư trú trên khuôn mặt chúng ta, đặc biệt là mũi, nơi lỗ chân lông và tuyến dầu lớn hơn.

2:24

They take approximately one week to reach adulthood and spend the remainder of their lives—about another week—either face-down in our pores or traversing the expanse of our faces.

Chúng mất khoảng một tuần để trưởng thành và dành phần còn lại của cuộc đời—khoảng một tuần nữa—hoặc cắm mặt vào lỗ chân lông hoặc bò qua bề mặt rộng lớn trên khuôn mặt chúng ta.

2:36

As you might expect, based on the fact that they are usually embedded within our skin, our daily routines are pretty tightly synced.

Như bạn có thể đoán được, dựa trên thực tế là chúng thường ẩn sâu bên trong da của chúng ta, thói quen sinh hoạt hàng ngày của chúng ta và chúng được đồng bộ khá chặt chẽ.

2:45

Around dusk, our bodies secrete the hormone melatonin, which helps prime us for sleep.

Vào khoảng hoàng hôn, cơ thể chúng ta tiết ra hormone melatonin, giúp chuẩn bị cho giấc ngủ.

2:52

For Demodex, however, melatonin is thought to serve as their stimulating nocturnal cue.

Tuy nhiên, đối với Demodex, melatonin được cho là đóng vai trò như một tín hiệu kích thích hoạt động ban đêm của chúng.

2:59

So as night falls and we become less active, our resident Demodex mites liven up.

Vì vậy khi màn đêm buông xuống và chúng ta ít hoạt động hơn, những con bọ ve Demodex cư trú trên mặt chúng ta lại trở nên sôi động.

3:06

In fact, because they're regularly tucked away in our pores or out exploring in the dark, they've lost the genes that give them UV protection altogether.

Trên thực tế, vì chúng thường xuyên ẩn mình trong lỗ chân lông hoặc đi khám phá trong bóng tối, chúng đã mất đi hoàn toàn các gene giúp bảo vệ khỏi tia UV.

3:17

Over the course of an evening, some adults shimmy out of our pores in search of mates, moving at speeds of around one centimeter an hour across our facial terrain.

Trong suốt một buổi tối, một số con trưởng thành bò ra khỏi lỗ chân lông để tìm bạn tình, di chuyển với tốc độ khoảng một centimet mỗi giờ trên địa hình khuôn mặt.

3:28

And then they pop back into our pores to lay their eggs.

Và sau đó chúng lại chui trở lại vào lỗ chân lông để đẻ trứng.

3:33

Scientists estimate that one pore can hold a family of around 14 mites.

Các nhà khoa học ước tính rằng một lỗ chân lông có thể chứa một gia đình khoảng 14 con bọ ve.

3:39

Demodex are on virtually everyone’s faces—including those with healthy skin and little inflammation.

Demodex có mặt trên khuôn mặt của hầu hết mọi người—kể cả những người có làn da khỏe mạnh và ít bị viêm.

3:47

It seems that Demodex mites are only associated with skin issues in cases where some kind of immune dysfunction is at play—like when someone’s immune system reacts strongly to the mites’ presence or doesn't adequately suppress their populations, all of which can cause inflammation.

Có vẻ như bọ ve Demodex chỉ liên quan đến các vấn đề về da trong những trường hợp có sự rối loạn chức năng miễn dịch—chẳng hạn như khi hệ miễn dịch phản ứng dữ dội với sự hiện diện của bọ ve hoặc không kiềm chế thỏa đáng số lượng của chúng, tất cả đều có thể gây viêm.

4:06

For most people, however, follicular mites are harmless.

Tuy nhiên, đối với hầu hết mọi người, bọ ve nang lông hoàn toàn vô hại.

4:10

And most people maintain their original mite lineages, even as they travel or move to new parts of the world.

Và phần lớn mọi người vẫn giữ lại dòng dõi bọ ve nguyên bản của mình, ngay cả khi họ đi du lịch hoặc chuyển đến những vùng đất mới trên thế giới.

4:18

What’s more, it seems that different lineages of mites evolved alongside different populations of people, so scientists may be able to tell your ancestry by merely studying the mites that colonize your face.

Hơn nữa, có vẻ như các dòng bọ ve khác nhau đã cùng tiến hóa với các quần thể người khác nhau, vì vậy các nhà khoa học có thể xác định tổ tiên của bạn chỉ bằng cách nghiên cứu những con bọ ve định cư trên mặt bạn.

4:32

Because mite populations stick with one person, however, they have limited breeding opportunities, which reduces their overall genetic diversity.

Tuy nhiên, vì các quần thể bọ ve chỉ gắn bó với một người, chúng có cơ hội sinh sản hạn chế, điều này làm giảm tính đa dạng di truyền tổng thể của chúng.

4:42

This might have set our follicular mites on a path for extinction, but that would be a long ways off.

Điều này có thể đã đưa bọ ve nang lông của chúng ta vào con đường tuyệt chủng, nhưng viễn cảnh đó vẫn còn rất xa.

4:48

In the meantime, you can look at yourself in the mirror and rest assured that your face is, in fact, teeming with a multitude of mites.

Trong lúc này, bạn có thể nhìn vào gương và yên tâm rằng khuôn mặt của mình thực sự đang tràn ngập vô số bọ ve.

4:58

And with that, nighty night and sleep tight.

Và cùng với đó, chúc bạn ngủ ngon.

Transcript

Hiển thị

Discovery of Human Follicle Mites

Microscopic examinations revealed that specialized arachnids inhabit mammal hair follicles, including human facial pores. Two distinct Demodex species colonize nearly every adult human, thriving inside pores in numbers reaching hundreds or thousands without causing immediate notice.

Các cuộc kiểm tra dưới kính hiển vi phát hiện loài hình nhện chuyên biệt sống trong nang lông động vật có vú, bao gồm cả lỗ chân lông trên mặt người. Hai loài Demodex riêng biệt cư trú trên hầu hết người trưởng thành, sinh sống bên trong lỗ chân lông với số lượng hàng trăm đến hàng ngàn con mà không gây chú ý.

In 1841, German anatomist Jacob Henle was examining earwax under a microscope when, much to his surprise, tiny, worm-like creatures came into view.

Soon after, scientists realized that these animals were, in fact, tiny arachnids.

Không lâu sau đó, các nhà khoa học nhận ra rằng những loài động vật này trên thực tế là loài hình nhện tí hon.

And now we know they belong to a group of mites, which scientists named Demodex, that contains more than 100 different species that live in and around mammals’ hair follicles.

Two of these species—Demodex folliculorum and brevis—specifically inhabit human follicles.

Hai trong số các loài này—Demodex folliculorum và brevis—cư trú đặc biệt trong nang lông người.

And not just some people’s.

Và không chỉ ở một số người.

Nearly everyone is thought to host mites from at least one of these two Demodex species.

Gần như mọi người đều được cho là mang trên mình bọ ve từ ít nhất một trong hai loài Demodex này.

One person’s face might harbor hundreds or even thousands of individual mites.

Khuôn mặt của một người có thể là nơi trú ngụ của hàng trăm hoặc thậm chí hàng ngàn cá thể bọ ve.

So, yes: on any given day, microscopic arachnids are probably eating, mating, and laying eggs inside your pores.

Vì vậy, đúng vậy: vào bất kỳ ngày nào, những sinh vật hình nhện siêu nhỏ này có lẽ đang ăn, giao phối và đẻ trứng bên trong lỗ chân lông của bạn.

So, is this... okay?

Vậy điều này... có ổn không?

1 / 4